Phim võ hiệp: Cái nhìn sai lệch về tu luyện

Khán giả Việt Nam đã quá quen thuộc với những bộ tiểu thuyết và phim võ hiệp Trung Quốc như: Thiên Long Bát Bộ, Thần Điêu Đại Hiệp, Tiếu Ngạo Giang Hồ, v.v… 

Khinh công tuyệt đỉnh, chưởng lực bạt vía kinh hồn; giang hồ các gia các phái vì bí kíp võ công mà huyết chiến tương tàn, hiệp khách vì nữ nhân mà so tài cao thấp.

Dầu hữu ý hay vô ý, các bộ phim này đã khắc họa những Trương Tam Phong, Vương Trùng Dương, Võ Đang, Toàn Chân giáo… dẫu thần thông quảng đại cũng không thoát khỏi vòng xoáy của ân oán tình thù. Nội hàm của “tu luyện” thể hiện từ phim bất quá cũng chỉ là bế quan diện bích (quay mặt vào vách), thiền định tĩnh công, rèn luyện võ nghệ.

Vì phục vụ giải trí mà viết truyện làm phim như thế, nhưng không ít người từ đó mà mang cái nhìn thiên lệch về giới tu luyện. Có thể tìm hiểu thêm tu luyện tại http://chanhkien.org. Nội hàm bác đại tinh thâm của tu luyện không dễ mà triển hiện cho người thường thấy, nhưng dẫu sao hãy thử tìm hiểu một chút qua hai câu chuyện dưới đây.

Trương Tam Phong khuyên Hoàng đế «tịnh tâm ít dục»

Trương Tam Phong là sư tổ phái Võ Đang, sáng lập nên Thái Cực Quyền uy chấn thiên hạ. “Minh Sử: Trương Tam Phong truyện” có chép: “Trương Tam Phong là người Ý Châu, tỉnh Liêu Đông, tên là Toàn Nhất, Quân Bảo, Tam Phong cũng là tên hiệu của ông.”

Trương Tam Phong danh tiếng như Thần, Minh Thái Tổ Chu Nguyên Chương và Minh Thành Tổ Chu Lệ nhiều lần thăm viếng và cầu kiến mà không được. Tháng 2 năm Vĩnh Lạc thứ 10 (Tây lịch 1404), Chu Lệ gửi cho Trương Tam Phong bức thư, ngôn từ khẩn thiết :

“Hoàng Đế kính dâng thư lên chân tiên Trương Tam Phong: Trẫm ngưỡng mộ chân tiên đã lâu, mong cầu được thân đón bậc nghi phàm, từng sai sứ bầy hương án viết thi đi tìm hết danh sơn để mời đón. Đạo Đức chân tiên cao cả, cao hơn vạn hữu, thể hợp với tự nhiên, thần diệu không lường. Tài chất của Trẫm kém cỏi, đức hạnh mỏng manh, mà chỉ có lòng chí thành mong gặp, suốt đêm ngày không quên.

Lại kính cẩn sai sứ dâng thư cẩn trọng mời, mong chờ xe mây giá lâm để thỏa lòng kính mộ mong mỏi của Trẫm.”

Trương Tam Phong chỉ đáp lại bằng một bài thơ và đưa đệ tử Tôn Bích Vân chuyển lại cho Chu Lệ.

Thiên địa giao thái hóa thành công, triều dã hàm an trị đạo hanh.

Hoàng cực điện trung long hổ tĩnh, Võ Đang vân ngoại chung cổ thanh.

Thần cư thảo mãng nguyên vô dụng, đế vấn sô nghiêu khổ hữu tình.

Cảm bả vi ngôn lao thánh thính, trừng tâm quả dục thị trường sinh.

Diễn nghĩa:

Trời đất hài hòa hóa thịnh vượng, triều đình và dân chúng ổn định đạo trị nước thuận lợi.

Rồng hổ lặng yên trên điện ngọc, tiếng chuông vắt vẻo xuyên mây trên núi Võ Đang

Thần ở nhà quê vốn không tài cán gì, vua hỏi người nhà quê {như thần} có nỗi niềm chi.

Dám mạo muội dâng vua lời hèn mọn, tịnh tâm ít dục sẽ trường sinh.

Hoàng đế nhận được điểm hóa của thần nhân, vô cùng mãn nguyện.

Thái Cực Quyền do Trương Tam Phong sáng lập là một công pháp tính mệnh song tu (vừa luyện mệnh vừa tu tâm tính), chú trọng nội tu, động tác trầm ổn, thần thái khoan thai, cương nhu bổ trợ cho nhau, lấy tĩnh khắc chế động; vừa có thể đấu võ, lại có thể đạt được trường sinh. Nhưng Thái Cực Quyền hiện nay lưu lại cho hậu thế đời sau chỉ còn mỗi một phần luyện mệnh. Đến thời đương đại, năm 1992, tại Trung Quốc, ông Lý Hồng Chí đã truyền xuất ra một công pháp tu luyện thuộc loại tính mệnh song tu hoàn chỉnh là Pháp Luân Công mà cho đến nay đã được phổ biến rộng rãi trên 114 quốc gia và vùng lãnh thổ với hơn 100 triệu người theo tập.

Nhắc tới tu luyện, do ảnh hưởng của tiểu thuyết võ hiệp, rất nhiều người cho rằng đó chính là luyện công (luyện động tác). Đây là nhận thức nông cạn và sai lầm. Giới tu luyện giảng: “tu tại tiên luyện tại hậu”, luyện động tác chỉ là phương tiện bổ trợ, tu luyện tâm tính mới là chủ đạo. Người tu luyện chỉ khi trọng đức tu tâm tính mới có thể đề cao tầng thứ. Những nhân vật trong phim võ hiệp ngay đến yêu cầu cơ bản nhất là “trừng tâm quả dục” (lắng tâm ít dục) còn chưa làm được, còn nhắc tới tu luyện gì đây? Làm sao có thể tu luyện xuất công lực lớn mạnh, thi triển thần thông mà tranh tranh đấu đấu như trên màn ảnh đây?

Từ khóa: tu luyen. Có thể tìm hiểu thêm tu luyen tại http://chanhkien.org